nedimbugral.net

Bodrum Katında ilk olarak Mustafakemalpaşa Belediyesi Bölge Tiyatrosu Gençlik Kadrosunca sahnelendi. Bu yazı bu kadro ile yaptığım hikaye oluşturma çalışmaları ile ilgili edindiğim tecrübeleri aktarmaktadır.

Oyuncuyu öngörerek oyunları yazıyor olmam; çalıştığım gençlik kadrosunda çalışmalarımda büyük avantaj oluyor. Oyuncu daha oyunun yazım sürecinde oyuna dahil oluyor. Ayrıca yazara alt metin çalışmaları ve oyuna dönük doğaçlamalar ile epey malzeme veriyor. Oyuncu oyunu tümden kavramış oluyor ve bir hikaye anlattığının, bunun bir parçası olduğunun bilincine daha iyi varıyor. Bir rolü alıp diğerlerini kenara atıp kendi rolünü soyutlayıp en iyi olmaya çalışırken takım oyunundan uzaklaşma riski ortadan kalkmış oluyor.

Oyun sahnelendikten sonra metni topladığımda ve üzerinden geçtiğimde oyun kişilerini oluştururken gerçek kişilerden hareket etmenin dezavantajlarını da fark ediyorum. Oyun kişilerinden bazılarına çok yüklenirken ‘kapasitelerine göre’ bazılarını ise ihmal edebiliyorum. Olaya ve kişilere her zaman nesnel yaklaşamıyorum. Yazım süreci de tam anlamı ile olması gerektiği gibi gerçekleşmiyor. Yine de bundan sonra bu teknik ile oyun oluşturmaya devam edeceğim. Özellikle oyuncunun oyunu oluşturma sürecine aktif dahil olması, çocuk ve genç kadrolarda onların dili ve gündemlerini yakalayabilmem için çok yararlı oluyor.

Yaratıcı Drama ile Çocuk ve Gençlik Tiyatroları Festivali sayesinde tanıştım. Yaratıcı Drama’nın pek çok hedefinden, faydasından söz edebiliriz. Benim için ise en büyük yararı gurubu ortak yaratım sürecine götüren çeşitli oyun ve doğaçlama uygulamalarını öğrenmem oldu. Hemen söylemeliyim ‘Yaratıcı Drama’ benim için kursiyerlikten öte gitmediğim bir alandır. Liderlik yapmam gibi bir durum söz konusu değil. İki şey öğrenip Yaratıcı Drama kursu-dersi vermeye kalkanların da sahtekarlıktan başka bir şey yapmadığını söyleyebilirim.

Bodrum Katında yaptığımız ve yaratıcı drama çalışmalarından esinlenerek yaptığımız bazı çalışmalar; Mekan ile ilgili; Gurup uzun süreli olmayan bir ısınma aşamasından sonra oyunun geçtiği okul ile ilgili hikaye tamamlama çalışmasına başladı. Guruptan birisi okulun bahçesini anlatmaya başladı diğerleri devamında sözü alarak bahçe, okulun gözle görülen çevresi vb. yerleri ayrıntıları ile oluşturdular. Grup lideri bir gece yarısı hepsinin gizlice buluşmasını ve eğlenceli bir zaman geçirmesini doğaçlamalarını istedi. Guruba tasarım yapmaları için beş dakika zaman verdi ve gurubu tasarım yapması için yalnız bıraktı. Gurup okulun sınırları içinde tasarladıkları bir göletin kenarında gitar çalıp sürpriz doğum günü kutladı. Bu çalışma sayesinde tüm gurup oyunun geçtiği okul ile ilgili aynı paydada bir mekan yaratmış oldu. Oyun içinde hiç kullanılmasa bile bahsi geçen yerlerde tüm oyuncuların kafasında aynı imgenin yaratıldığı bir sahne dışı mekan oluşturuldu. Aynı çalışma kızların okul içinde yatakhanesi ve sınıflar için de tekrarlandı. Dostluklara anlam yüklemek ile ilgili; Guruba okulda en çok eğlendikleri gerçek anılarının anlatılması istendi. Genelde gezi ve ders dışı aktiviteler ile küçük çılgınlıkların yapıldığı anılardan bahsedildi. Hayali olarak yaratılmış yerde bu anılardan birinin oynanması istendi. Aynı doğaçlama söz kullanılmadan oynanması istendi. Aynı doğaçlama sadece söz kullanarak oynanması istendi. Sadece rakamlarla konuşarak, gözler bağlanarak oynanması istendi. Her farklı varyasyonda birbirlerini hissetmeleri ve alışverişlerinin en üste çıkması için çaba göstermeleri istendi. Bazı uygulamalarda buna yaklaşıldı. Oyun eksen kişilerinin (Semih-Burçin) sevgileri üzerine; Semih’in günlük yaşamda sevdiği kızlardan bahsetmesini istedim. Bu durum tüm gurubun, çalışmayı çok eğlenceli bulması ve sıkı bir eğlenceye çevirmesine neden oldu. Gerçekten yola çıkarak hareket edemeyeceğimizi anlayınca kızlarımızın kafasında idealize ettiği flörtleri konuşmaya başladık. Çiçek vermek, sınıfta sırasına sürpriz bir şeyler bırakmak vb. bazı jestleri, koridorda karşılaşma, sınıfta göz ucu ile onu süzme vb. durumları oluşturduk. Burada öne çıkan doğaçlama, oyunculuk olmazken kız erkek ilişkisi ile ilgili mini bir forum oluştu. Hedeflenen Semih ve Burçin’e altmetin oluşturacak şeyler bulmaktı ama ortaya aşkı tartışan ve zaman zaman bunu canlandırmalar ile desteklediğimiz bir forum çalışması oluştu.

Genel olarak çalışmalar üzerine;

• Bu çalışmalar günlük ortalama 2 saat olarak tasarlandı.
• Isınma evresi; kısa süreli ısınma çalışmaları yapıldı ve daha çok gurubun psikolojik olarak çalışmaya hazır hale gelmesi hedeflendi.
• Oyun evresi; gurubun yaklaşık 4 yıldır birlikte tiyatro yapıyor olması nedeni ile gurup dinamizmi hedeflenmezken eğlencenin ve bir arada aşırılık yapabilmenin ayrıcalığını hissedebilecekleri basit oyunlar oynandı.
• Doğaçlama evreleri; yukarda örneklenen çalışmalar yapıldı. Lider istediği canlandırmalar ile ilgili guruba önceden tasarım süresi verdi. İlk canlandırmalardan sonra aynı canlandırmaları üzerine tartışmalar yaparak tekrarlattı. Bu çalışmalardan pek çok yaratım oyunun içine alındı.

Mustafakemalpaşa Belediyesi Bölge Tiyatrosu Gençlik Kadrosu Çalışmaları Üzerine Yazılmış Bir Yazıdır